Optimaal herstel van blessures – de rol van voeding 
Wanneer je wilt werken aan je aan je gezondheid, herstel van blssures of je (sport)prestatie verbeteren, kun je bij Maaike terecht! Heel erg fijn in de samenwerking, gedreven, enthousiast en een ongelofelijke schat aan vakkennis en kunde. Ben jij in balans?

Samen Sterk! Een gast blog door: Maaike Enthoven, IOC gecertificeerd sportdiëtist
Als sportdiëtist raad ik elke sporter aan te streven naar een basisvoedingspatroon dat in balans is;
voldoende energie, juiste verhouding brandstof (koolhydraten – vetten), bouwstof (eiwitten) en
regulerende stoffen (vocht, vitamines- en mineralen en bioactieve stoffen). In de eerste plaats om te
zorgen voor een optimale gezondheid en ter ondersteuning van een optimale prestatie. Dus ook ter
voorkoming van blessures en ziektes; iets waar vrijwel iedere sporter een hekel aan heeft! 



De praktijk
leert bovendien; er is bij íedere sporter winst te behalen in de basisvoeding. Gesteld kan worden dat
voeding een belangrijke rol speelt om herstel te optimaliseren en de lichaamssamenstelling van de
sporter zo ideaal mogelijk te houden [1, 2, 3]. 

De rol van voeding bij herstel van blessures
Uit het rapport over sportblessures van VeiligheidNL blijkt:
– In 2013 ontstonden naar schatting 4,5 miljoen blessures (n=823).
– Twee op de vijf blessures moesten medisch worden behandeld (42%, 1.900.000).
– De meeste blessures kwamen voor bij veldvoetbal gevolgd door hardlopen en fitness [4].
– In 2013 de meeste mensen met een blessure (1,1 miljoen!) naar een fysiotherapeut gaan.

Daarnaast
wordt de huisarts veel bezocht (820.000) en gaan 380.000 mensen met een blessure naar een specialist.
Blessures leiden over het algemeen tot het staken of verminderen van de sportactiviteiten en kan leiden tot
spiermassa verlies doordat:
– direct na het oplopen van een blessure, de helingsprocessen starten met een ontstekingsreactie;
– afhankelijk van de ernst van de blessures zijn ledematen hierbij regelmatig immobiel;
– immobiliteit leidt tot spiermassa verlies door negatieve spier eiwit balans;
– daarnaast is de oxidatieve capaciteit van de spier beperkt [1, 4].

Een basisvoedingspatroon dat in balans is, is de basis voor een goed herstel bij blessures. Een
basisvoedingspatroon dat voldoende energie, macronutriënten (net name eiwitten), vitamines en mineralen
levert, zal de herstelprocessen ondersteunen en zal leiden tot vermindering van verlies van spier- en peesmassa en
functie [1].

Vind de juiste energiebalans
Belangrijkste is een juiste energiebalans na te streven. Voor veel sporters normaliter al een hele uitdaging. Bij een
blessure verandert de energiebehoefte. Dit komt doordat je je trainingen waarschijnlijk zal moeten aanpassen of
zelfs tijdelijk staken. Hierdoor kan je energiebehoefte verlaagd zijn. Aan de andere kant heb je een hogere
energiebehoefte doordat je lichaam bezig is de blessure te herstellen en deze processen vragen energie wat je
rustverbranding zal verhogen. Ook kan het revalideren op zich energie vragen. Denk aan fysiotherapie, op krukken
lopen, een been ontzien waardoor de andere juist meer belast wordt. Nederlands Olympisch Comité adviseert
sporters de energiebehoefte te laten berekenen door een diëtist omdat een te lage, maar ook een te hoge energie
inname het herstel van een blessure tegen kan werken. Aangeraden wordt om wekelijks te wegen en
lichaamssamenstelling te laten meten om zodoende de energie balans te controleren [3].


Belang van eiwit 
Mocht de sportdiëtist een geblesseerde sporter adviseren om zijn of haar energie inname te verlagen, dan blijft de
eiwitinname wel op het niveau van voor de blessure. Meestal ligt de eiwitinname voor sporters >1,2 g/kg
lichaamsgewicht. Hogere eiwitinname zijn soms zinvol (2-2,5 g/kg lichaamsgewicht/dag) [1]. Het Nederlands
Olympisch Comité raadt sporters aan de eiwitbehoefte te laten bepalen door een sportdiëtist, aangezien het
vaststellen van de eiwitbehoefte complex is [3].

Andere voedingsstoffen
In studies met dierproeven komt naar voren dat omega 3-, creatine-, leucine- en curcuminesuppletie mogelijk een
positief effect heeft op herstel van blessures. Studies bij mensen zullen snel volgen. In sommige situaties zal
suppletie van deze nutriënten zinvol kunnen zijn, maar in andere gevallen kan het ook schadelijk zijn. Daarbij is het
belangrijk te vermelden dat zelfs al zouden ze effectief blijken te zijn bij mensen, er nog geen informatie is betreft
de optimale dosis van deze voedingsstoffen. Het is raadzaam een kosten-bate analyse te laten maken door de
sportdiëtist die kijkt naar jouw persoonlijke situatie [1, 5].
Alcoholgebruik kan het best vermeden worden of dient te worden beperkt tot het minimum. Alcohol beperkt de
aanmaak van spiereiwit en het heeft een beperkend effect op de genezing.

Contact
Ben je fanatiek sporter en heb je een blessure of wil je weten hoe je blessures het best kunt voorkomen? Neem
gerust contact op met Maaike.
T: 06-55187216
E: info@maaikeenthoven.nl
W: www.maaikeenthoven.nl

Bronnen
1. Tipton KD (2015) Nutritional Support for Exercise-Induced Injuries, Sports Medicine, 45 (suppl 1): S93-
S104.
2. Tipton KD (2010) Nutrition for acute exercise-induced injuries, Annals of Nutrition and Metabolism. 57
(suppl 2): 43-53.
3. Nederlands Olympisch Comité, Factsheet 14: voeding bij blessures.
4. VeiligheidNL (2015) Sportblessures. Blessurecijfers.
5. A. Jeukendrup (2015) Nutrition for recovery from muscle injury, www.mysportscience.com, website
geraadpleegd juni 2017.